Woede-uitbarstingen, losbandig drinken en overvloedig pillengebruik. Anke* (23) maakte het allemaal mee van op de eerste rij. Jarenlang leefde ze onder hetzelfde dak als haar dronken moeder en vormde ze samen met haar vader één sterk front. Keer op keer lieten ze  haar moeder opnemen in een ontwenningskliniek, maar steeds opnieuw herviel ze. “Ik vind het erg dat mijn papa bekeken werd als de gemene kerel die zijn vrouw mishandelde, terwijl mijn vader alles gedaan heeft om haar te helpen.”
Tekst: Evy Vercammen / Foto: Flickr

Wanneer besefte je voor het eerst dat je moeder verslaafd was?
“Het heeft lang geduurd voor ik wist dat mijn mama verslaafd was aan pillen, maar ik besefte al snel dat er iets mis was. Ze kwam vaak haar bed niet uit, praatte de hele tijd onverstaanbaar en zag lijkbleek. Ik kreeg ook vaak te horen dat ik best bij vriendjes kon gaan spelen omdat mama ziek was. Dan weet je wel dat er iets niet klopt. Daarnaast was ze ook nog eens verslaafd aan alcohol. Dat werd duidelijk toen ik als negenjarig meisje hoorde dat mijn nonkel mijn moeder aansprak over haar drankgebruik.”

Is er een moment dat je nooit zal vergeten?
“Ja, de avond dat we samen gingen eten bij ons in het dorp. Mijn moeder had gedronken en begon opeens luidkeels te roepen. We zijn toen meteen naar huis gereden. Heel traag, want mijn mama heeft de neiging om uit de auto te springen als ze teveel op heeft. Ook die keer was dat het geval, twee straten voorbij een drukke baan. Door de trage snelheid was ze gelukkig niet gewond, maar ze ging meteen voor een voorbijrijdende vrachtwagen staan en begon hevig te schreeuwen. Ze smeekte de chauffeur bijna om haar te overrijden.”

Is het niet vermoeiend om met zo iemand samen te leven?
“Je probeert keer op keer om haar er van af te helpen, maar na een tijdje heb je het echt wel gehad. Ik kan me zelfs niet herinneren hoe vaak ik in haar kamer op zoek ben gegaan naar drankflessen en pillen. Eén keer heb ik de inhoud van haar medicijndoos in de wc gegooid en doorgespoeld. Toen was ze razend! Och ja, op de duur word je daar immuun voor.”

“Mijn moeder ziet er erg fragiel en schattig uit, maar ze wordt een bitch als ze gedronken heeft”

Heb je vaak gepraat over je thuissituatie?
 “Ik had wel iemand om mee te praten, maar ik wou het er eigenlijk niet over hebben. In mijn ogen was ik een zwakkeling als ik erover praatte. Maar ja, mijn klastitularis was psychologe van opleiding en op school had ze ook al verhalen gehoord. Als je moeder dronken naar het oudercontact komt, dan doet dat nieuws al gauw de ronde natuurlijk. Ik heb het er met haar één keer over gehad, maar nadien schaamde ik mij zo hard dat ik haar een hele tijd probeerde te ontwijken. Achteraf bekeken heeft zij mij er doorheen geholpen.”

Is je moeder nooit naar een ontwenningskliniek geweest?
“Ja, heel vaak. Maar meestal werd ze veel te vroeg weer naar huis gestuurd omdat de dokters  niet beseften hoe groot het probleem was. Mijn moeder ziet er heel schattig en fragiel uit, maar als ze gedronken heeft, wordt ze een echte bitch. De laatste keer is ze door mijn papa opgenomen en ontoerekeningsvatbaar verklaard. Ze heeft er meer dan een half jaar gezeten.”

“Als ik merk dat ze drinkt of pillen neemt, verander ik weer in die zestienjarige puber”

Had je soms het gevoel dat je zelf hulp kon gebruiken?
“Absoluut. Het klinkt misschien hard, maar ik vind dat wij eigenlijk het grootste slachtoffer zijn. Mijn papa werkte van ’s morgens tot ’s avonds in onze zaak en nam nadien nog de zorg van mijn mama op zich. En dan die roddels! Ik vind het erg dat mijn papa vroeger bekeken werd als de gemene kerel die zijn vrouw mishandelde. Terwijl mijn vader alles gedaan heeft om haar te helpen. Het klopt dat mijn mama soms een blauw oog had, maar wat moet je doen als iemand met een mes op je afkomt?”

Is de band met je moeder door de jaren heen veranderd?
“In het begin was ik vooral bang, maar als puber kon mijn moeder niets goed doen in mijn ogen. Ik haatte haar. Die gevoelens zijn heel lang gebleven, ook na het afkicken. Het klinkt misschien stom, maar ik hoopte vroeger dat mijn papa verliefd werd op onze schoonmaakster. Zij was eigenlijk mijn moeder. Zij zorgde dat alles in orde was voor mij en met haar kon ik tenminste praten. Gelukkig gaat het nu allemaal wat beter met mijn mama. Ik was het ook gewoon beu om de hele tijd boos en verdrietig te zijn. Momenteel heb ik een goede relatie met haar, maar dat kan ieder moment omslaan. Als ik merk dat ze gedronken heeft of te veel pillen genomen heeft, dan ben ik terug die zestienjarige puber.”

* Omdat Anke liever anoniem bleef, werd er een schuilnaam en een andere foto gebruikt

Meer weten over verslaving? Surf naar www.druglijn.be, www.partywise.be of www.hoeveelisteveel.be